Xét một cách khoa học, làng nhàng một người khi nhiễm virus - kể cả các virus cũ hay virus corona chủng mới (Covid-19) - có thể lây ra khoảng 2 - 3 người.
Nhưng đó là con số nhàng nhàng! Có những trường hợp người nhiễm không lây cho bất kỳ ai. Và có cả những trường hợp "siêu truyền nhiễm" - những bệnh nhân có xu hướng khiến dịch bệnh lây lan cho nhiều người hơn thế.
Một ví dụ tiêu biểu của siêu lây là ở một thương lái người Anh. Người này đã nhiễm virus tại Singapore buổi tọa đàm thương nhân tại khách sạn Grand Hyatt, rồi lây cho 11 người khác trên đường trở về. Hay mới đây nhất là tại Hàn Quốc, bệnh nhân thứ 31 - một đàn bà 61 tuổi đã lây nhiễm cho ít ra 23 người cùng dự buổi lễ tại nhà thờ ở tỉnh thành Daegu.
23 cũng chưa phải con số cuối cùng, vì theo các nhà chức trách dự đoán, số người nhiễm từ bệnh nhân này rơi vào khoảng 40 người, chưa kể bà còn xúc tiếp với 166 người khác, và buổi lễ hôm đó có tận 1000 người tham dự.
Đến đây, liệu bạn có tò mò xác thực thì những bệnh nhân "siêu lây" là gì? Và liệu đây có phải là mối lo ngại trong cuộc chiến chống lại sự lây lan từ virus corona Covid-19 của các nước?
"Siêu truyền nhiễm" thực thụ là gì?
Theo giáo sư Tikki Pangestu từ Trường Y Lee Kuan của Singapore, "siêu lây" nhằm ám chỉ những trường hợp bệnh nhân nhiễm bệnh lại chuyển di đi nhiều nơi, khiến virus lan rộng đến nhiều người ở các địa điểm khác nhau. Trên thực tiễn, các dịch bệnh bùng nổ trong kí vãng cũng đều xuất hiện những trường hợp "siêu lây nhiễm", kể cả SARS và MERS .
Leong Hoe Nam - chuyên gia bệnh lây từ Trung tâm Mount Elizabeth Novena (Singapore) bổ sung, một bệnh nhân cần lây cho ít ra 5 - 10 người khác mới có thể xem là một dạng "siêu lây truyền".
Nhưng dẫu vậy, các chuyên gia cho biết thông báo về các trường hợp như thế bản chất vẫn còn quá ít. vì thế, khoa học hiện vẫn chưa thể lý giải tại sao một số bệnh nhân có thể trở nên "siêu truyền nhiễm", trong khi số khác thì không. ngoại giả, giáo sư Pangestu cũng nhấn mạnh rằng con số 2 - 3 người là ước lượng trung bình, dựa trên các dữ liệu thu thập được đến thời điểm hiện tại.
"đích thực rất khó để xác định số ca lây bắt nguồn từ một người, nhất là khi tình hình thay đổi mỗi ngày," - Pangestu san sớt trong một cuộc phỏng vấn.
"Có thể có trường hợp 1 người lây cho 100 người, nhưng cũng có thể 10 người chẳng lây cho bất kỳ ai."
Hình ảnh kiểm tra thân nhiệt tại Malaysia
cội nguồn của các "siêu lây nhiễm" và liệu họ có thể khiến mầm bệnh lan nhanh hơn?
Thực ra, không có câu đáp nào vững chắc về việc các bệnh nhân "siêu lây nhiễm" là nguồn lây lan virus nhanh và hiệu quả hơn người thường. Dẫu vậy, một số chuyên gia về bệnh lây nhiễm cũng đặt ra được một đôi giả thuyết cho câu chuyện này.
Ooi Eng Eong, giám đốc Chương trình Bệnh truyền nhiễm tại Trường y Duke-NUS (Singapore), mọi chuyện có khi đơn giản chỉ nằm ở việc người bệnh có giao du tầng lớp nhiều hay không.
thẩm tra thân nhiệt nơi công cộng tại Bangkok
"chả hạn, họ vô tình lấy tay che miệng khi ho rồi chưa rửa mà đã bắt tay người khác, hoặc ăn chung bàn thôi... đó là cách virus lây lan," - Eong cho biết.
Một khả năng khác được chuyên gia Leong chia sẻ, là tồn tại những người bản thân chứa lượng virus lớn hơn số còn lại do hệ miễn dịch quá kém. Họ có khả năng giải phóng lượng virus lớn hơn qua các chất dịch trong cơ thể. Ngoài ra, một số người với tính lịch sự không cao (ho hoặc hắt xì hơi không che miệng tại nơi công cộng) cũng có thể khiến nhiều người khác mắc bệnh.
Dẫu vậy, hết thảy vẫn chỉ là giả thuyết. Theo Ooi, dù có nhiều nhân tố sinh học trong câu chuyện này, nhưng khoa học khó mà có câu đáp chính xác trong một sớm một chiều.
"Chúng ta vẫn chưa hoàn toàn hiểu về virus mới, và tôi không nghĩ khoa học sẽ sớm làm được, bởi số lượng các bệnh nhân như vậy là rất nhỏ," - Ooi san sẻ. " Khi số lượng là quá nhỏ, chúng ta không thể biết đây là tình cờ, hay có tồn tại những con người như vậy thật.
đáp cho câu hỏi liệu các trường hợp "siêu lây" có dễ xuất hiện khi virus lan ra biên giới nước khác, Pangetsu cho rằng ngày nay không có chứng cứ khoa học nào ủng hộ quan điểm này. "Siêu lây" dễ xảy ra hơn ở những chốn đông người, và những đối tượng dễ trở nên "siêu truyền nhiễm" thường là người già, trẻ nhỏ, hoặc những ai đang mắc bệnh nặng khiến hệ miễn dịch suy yếu.
"Sự tồn tại của các bệnh nhân siêu truyền nhiễm là đáng lo ngại, nhưng cũng cần hiểu rằng đây vốn là hiện tượng thường ngày trong các dịch bệnh," - Hsu Li Yang, giám đốc chương trình lây truyền tại ĐH nhà nước Singapore.
"Về tổng quan, không nên phân biệt đối với những người siêu nhiễm. phần lớn các trường hợp đó không phải lỗi của họ."
viên chức nhà tang lễ tại Vũ Hán di chuyển tử thi người nhiễm virus Covid-19 (Ảnh: AP)
Các bệnh nhân "siêu lây truyền" khiến quá trình kiểm soát dịch bệnh thay đổi?
Về căn bản thì có! Việc một nguồn bệnh có khả năng lây lan nhanh xuất hiện sẽ đòi hỏi phản ứng hết sức mau chóng. Trong hồ hết các trường hợp, cách hiệu quả nhất để chặn đứng hiện tượng siêu nhiễm là phải bảo đảm người xúc tiếp bị cách ly nhanh chóng.
Leong cho biết, cách tốt nhất để xác định tồn tại trường hợp siêu lây truyền là phải đảm bảo tính xác thực khi theo dõi dữ liệu. "Theo dõi càng chính xác bao lăm, khả năng kiểm soát dịch bệnh sẽ nhanh chóng bấy nhiêu."
*Tình hình dịch bệnh tại Trung Quốc đang có chuyển biến phức tạp. Theo dõi thêm
Theo Ooi, dù là siêu lây nhiễm hay không, các biện pháp dự phòng đối với từng cá nhân chủ nghĩa thì vẫn như vậy. Ông cho biết tất tật mọi người nên tập lề thói giữ vệ sinh tốt - rửa tay thẳng tuột, đeo khẩu trang, và đặc biệt là không chạm tay lên mặt sau khi sờ vào những bề mặt nơi công cộng. Ngoài ra, các trường hợp thấy triệu chứng bị cúm bình thường: đau họng, sổ mũi, sốt... cần hạn chế ra ngoài.
>> Làm ngay bài trắc nghiệm để xem bạn đã hiểu đúng về virus corona chưa nhé! ngoại giả còn rất nhiều bài test bổ ích để bạn nâng cao tri thức về phòng chống virus corona
.
0 nhận xét:
Đăng nhận xét